Bugun...
Atatürk, Cumhuriyetin ilanındın sonra nasıl Cumhurbaşkanı Seçildi?


Yılmaz KOÇ
kocyilmazkoc@gmail.com
 
 
facebook-paylas
Tarih: 08-04-2014 19:31
     

 

Artık devletin başı olacak bir Cumhurbaşkanı seçilmelidir. Meclis, Cumhuriyetin ilanın müteakip aynı gün Son günlerdeki Cumhurbaşkanlığı seçimlerinin yaklaşması ve gündeme oturması akla ilk Cumhurbaşkanımızın nasıl seçildiğini getirmektedir.

 

Kurtuluş Savaşının zaferle bitmesi ve Osmanlı İmparatorluğunun tarihe karışmasından sonra sıra devletin şekillendirilmesine gelmiştir.

 

Bu şekil Cumhuriyet olacaktır. Nitekim Türkiye Büyük Millet Meclisinde, Teşkilatı Esasiye Kanununda (Anayasa) değişiklikler yapılarak, Cumhuriyet 29 Ekim 1923 tarihinde ilan edilmiştir.

 

Cumhurbaşkanlığı seçimine geçmiştir.

 

Ertuğrul Milletvekili Dr. Fikret Bey, Cumhurbaşkanının hemen seçilmesi için bir teklif vermiştir, Meclis Başkanı teklifi oya sunmuş ve teklif kabul edilmiştir.

 

Bundan sonra Konya Milletvekili Eyüp Sabri Efendi söz almıştır ve Cumhurbaşkanı seçiminden sonra yüz bir pare top atılmasını teklif etmiştir. Hemen akabinde İstanbul Milletvekili Ali Rıza Bey ve Bolu Milletvekili Cevat Abbas Bey, Türkiye Cumhuriyetinin ilanı ile ilgili bir teklif sunmuşlardır.

 

Oturumu yöneten Meclis Başkanı, Çanakkale Milletvekili Mehmet Beyin de bunlara benzer teklifi olduğunu belirterek üçünü birden Milletvekillerinin oylarına sunmuştur. Oylama yapılmış ve teklif Meclis tarafından kabul edilmiştir.

 

Daha sonra Meclisi Başkanı, yoklama suretiyle gizli oy ile Cumhurbaşkanının seçileceğini belirtmiştir. Sivas ilinden oylamaya başlanmıştır.

 

 İstanbul Milletvekili Fethi Bey, Diyarbakır Milletvekili Feyzi Bey, Kırşehir Milletvekili Yahya Galip Bey oyların tasnifine memur edilmişlerdir.

 

Cumhurbaşkanı seçimi için yapılan oylamanın başkan şu şekilde açıklamıştır: “Türkiye Cumhuriyeti için yapılan seçimde oya iştirak eden üyelerin adedi 158’dir. Yüz elli sekiz üye müttefikan Ankara Mebusu Gazi Mustafa Kemal Paşa Hazretlerini Cumhurbaşkanlığına seçmiştir.” 

 

Başkanın sonucu açıklamasıyla birlikte, salondan sürekli alkışlar ve yaşasın sedaları yükselmiştir.

 

Ankara Mebusu Gazi Mustafa Kemal Paşa ağır adımlarla alkışlar arasında kürsüye gelerek bir teşekkür konuşması yapmıştır.

 

“Muhterem arkadaşlar, mühim ve dünyayı kaplayan olağanüstü hadise karşısında muhterem milletimizin hassasiyeti ve hakikati görmesi neticesine kıymetli bir belge olan Teşkilâtı Esasiye Kanunumuzun bazı maddelerini değiştirmek için Teşkilatı Esasiye Encümeni tarafından Genel Kurula teklif edilen kanun lâyihasının kabulü münasebetiyle yeni Türkiye Devletinin zaten dünyada malum olan, malum olması lâzım gelen mahiyeti Milletler arasında meşhur unvanı ile anıldı. Bunun icabı olmak üzere, bugüne kadar doğrudan doğruya Meclisinizin Başkanlığında bulundurduğunuz arkadaşınıza yaptırdığınız vazifeyi Reisicumhur unvanı ile yine aynı arkadaşınıza, bu âciz arkadaşınıza... (Estağfurullah, hakkınızdır sesleri) tevcih buyurdunuz.

 

 Bu münasebetle şimdiye kadar mükerreren hakkımda göstermiş olduğunuz muhabbet ve samimiyet ve itimadı bir defa daha göstermekle yüksek kadirşinaslığınızı ispat etmiş oluyorsunuz. Bundan dolayı Heyetinize bütün samimiyetimle teşekkürlerimi arz ederim. (Estağfurullah, Allah muvaffakiyet versin sesleri)

 

Efendiler! Asırlardan beri doğuda mağdur ve mazlum olan milletimiz, Türk Milleti, hakikatte düştüğü durumdan uzak kabul ediliyordu. Son senelerde milletimizin fiilen gösterdiği kabiliyet, akıllılık, idrak kendi hakkında söz söyleyenlerin ne kadar iyi düşünmeyen ve ne kadar incelemeden uzak, şan, şöhret peşinde insanlar olduğunu pek güzel ispat etti. Milletimiz, sahip olduğu vasıflarını ve kıymetini, Hükümetinin yeni ismiyle dünyaya daha çok kolaylıkla göstermeye muvaffak olacaktır. (İnşallah sesleri) Türkiye Cumhuriyeti dünyada işgal ettiği mevkiye lâyık olduğunu aşariyle ispat edecektir. (İnşallah sesleri) Arkadaşlar bu yüce müesseseyi vücuda getiren Türk Milletinin son dört sene zarfında eriştiği zafer, bundan sonra da birkaç misli olmak üzere, tecellisini gösterecektir. (İnşallah sesleri) Sahip olduğum bu emniyet ve itimada kesbi layık olmak için pek mühim gördüğüm bir noktadaki ihtiyacımı arz etmek mecburiyetindeyim. O ihtiyaç, Heyetinizin şahsım hakkındaki teveccüh ve itimadının, yardımının devamıdır. (Hiç şüphe yok, daima sesleri) Ancak bu sayede ve Allah'ın inayetiyle, şahsıma verdiğiniz ve vereceğiniz vazifeyi yapmaya muvaffak olabileceğimi ümit ederim. (Allah muvaffak etsin sesleri) Daima muhterem arkadaşlarımın ellerine, çok samimî ve sıkı bir surette yapışarak onların şahıslarından kendimi biran bile ayrı görmeyerek çalışacağım. Milletin teveccühünü daima dayanak kabul ederek, hep beraber ileriye gideceğiz. Türkiye Cumhuriyeti mesut, muvaffak ve muzaffer olacaktır.”

 

Gazi Mustafa Kemal Paşa şiddetli ve sürekli alkışlar arasında yerine geçerek oturmuştur.

 

Başkan celseyi kapatacağı sırada Bozok[1] Milletvekili Avni Bey bir dua edilmesini önermiştir. Diğer Milletvekilleri de dua edilsin deyince Karahisar[2] Milletvekili Kamil Efendi kürsüye gelerek bir dua okumuştur.

 

Böylece Türkiye Büyük Millet Meclisi, Türkiye Cumhuriyetinin ilk Cumhurbaşkanını seçmiştir[3].

 

Cumhurbaşkanı seçimi nedeniyle yüz bir pare top atılması Meclis kararıyla kabul edildiğinden, memleketin her tarafında yüz bir pare top atışı yapılmıştır.

 

 

[1] Yozgat.

[2] Afyonkarahisar

[3] TBMM Zabıt Ceridesi, Devre: 1, Cilt: 3, İçtima Senesi: 1, Kırk Üçüncü İçtima, 29 Teşrinievvel 1339, s.99:100.



Bu sitede yer alan bilgiler İkinci Bölge Haber adresi kaynak gösterilmeden kullanılamaz. Tüm hakları Telif Hakları Yasası'nca korunmaktadır. Yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir.
İnternet Gazetemizde yayınlanan Haber, Makale, Video, Galerilerdeki kategori Resimlerinin Yayınlanmış olması desteklediğimiz anlamını taşımaz.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
ÇOK OKUNAN HABERLER
VİDEO GALERİ
FOTO GALERİ
loading...
GÜNDEM'DEN BAŞLIKLAR
YUKARI